ઓપરેશન સિંદૂર : ભારતે આપ્યો પાકિસ્તાનને મજબૂત જવાબ
ભારતની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા કવચ જેવા ઓપરેશન સિંદૂરની સફળતા આજે પણ ચર્ચાનો વિષય બની છે. ભારતીય વાયુસેનાની એડવાન્સ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમએ પાકિસ્તાનના સંયંત્રોને ઢાળી નાખ્યા હતા.
આ ઓપરેશન દરમિયાન ભારતે પાકિસ્તાનના 600 કરતાં વધુ ડ્રોનને હવામાનમાં જ તોડી પાડ્યા હતા. દુશ્મન દેશને જે હમલો ભારે નુકશાન પહોંચાડી શકે તેમ હતા, તે તમામ હળવા હાથે નિષ્ફળ બનાવવામાં આવ્યા હતા.
ભારતની તૈયારીઓ : અત્યાધુનિક ટેકનોલોજી અને તાલીમનો ભવ્ય દેખાવ
ભારતની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ એક મલ્ટી-લેયર સુરક્ષા જાળ છે, જેમાં 1,000થી વધુ એર ડિફેન્સ ગન સિસ્ટમ અને 750 શોર્ટ તથા મિડ રેન્જ સરફેસ-ટુ-એર મિસાઇલ સિસ્ટમ ગોઠવાઈ હતી.
આ આખું ઓપરેશન સંભાળનાર જવાનોને સખત તાલીમ આપવામાં આવી હતી. પોઈન્ટ ટાર્ગેટ અને ગુપ્ત સ્થિતિઓ પર નજર રાખતી સ્પેશ્યલ ટીમ્સ સતત મોનીટરિંગ કરતી રહી હતી.
પાકિસ્તાનનો પ્રયાસ અને ભારતની કડક જડબાતોડ કાર્યવાહી
પાકિસ્તાને શરૂઆતમાં 100 જેટલા ડ્રોન દ્વારા ભારતના ધર્મસ્થળો અને ઘન વસ્તી ધરાવતા વિસ્તારો પર હુમલાનો પ્લાન ઘડ્યો હતો.
સુવર્ણ મંદિર પણ તેની લક્ષ્યાંકોની યાદીમાં હતું. પરંતુ ભારતની એલર્ટ સિસ્ટમએ બધા ડ્રોન હવામાં જ પડકી નાખ્યા. પરિણામે દુશ્મનના સપનાને જમીન પર લાવવાની Indiaએ તક જ નથી આપી.
પાકિસ્તાનને થયું અબજોનું નુકસાન
પાકિસ્તાન માટે આ ઓપરેશન સિંદૂર ઘણું મોંઘું પડી ગયું. અબજોથી વધુ મૂલ્યના ડ્રોન કચરામાં ફેરવાઈ ગયા. દુશ્મનની ટેકનોલોજી ઘેલી પડી છે, જ્યારે ભારતે ટેકનોલોજીમાં આત્મનિર્ભરતા દર્શાવી છે.
ભારત જ્યાં સ્વદેશી ડ્રોન તૈયાર કરે છે, ત્યાં પાકિસ્તાન તુર્કી અને ચીન જેવી ત્રીજી પાર્ટી ટેકનોલોજી પર આધાર રાખે છે. તે જ તેનો સૌથી મોટો નબળો બિંદુ બની રહ્યો છે.
ભારતનું ડ્રોન ઉદ્યોગ – વિકાસના માર્ગે
ભારત સરકારના આયાત પ્રતિબંધ અને સ્થાનિક ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન મળતાં ડ્રોન ઉદ્યોગે નવો ઉત્સાહ મેળવ્યો છે.
આજના દિવસે ભારતમાં 200થી વધુ ડ્રોન સ્ટાર્ટઅપ કાર્યરત છે. કૃષિ, લોજિસ્ટિક્સ, સુરક્ષા અને સર્વેલન્સ જેવા ક્ષેત્રો માટે આશરે 13,000 જેટલા ડ્રોન નોંધાયેલા છે.
વિશ્વમાં ભારતીય ડ્રોન માર્કેટ હાલ 12.2% જેટલું છે અને 2030 સુધીમાં તે $11 અબજ ડોલર સુધી પહોંચી શકે છે એવો અંદાજ છે.
વિશ્વની દિશામાં ભારતનો દ્રઢ પગથિયો
ભારત હવે માત્ર ટેકનોલોજીનો ગ્રાહક નથી, પરંતુ નિકાસકાર પણ બની ચૂક્યું છે. ડિફેન્સ મિનિસ્ટ્રીના સહયોગથી ભારતીય ડ્રોન ઉત્પાદકો સતત નવી ટેકનોલોજી વિકસાવી રહ્યાં છે.
વિશ્વના દેશો જ્યાં ચીન જેવી કંપનીઓ પર નિર્ભર છે, ત્યાં ભારતે ડીજેઆઈ જેવી મોંઘી કંપનીઓના વિકલ્પ પોતે ઊભા કર્યા છે.
નિષ્કર્ષ
ઓપરેશન સિંદૂર માત્ર એક સફળ લશ્કરી અભિયાન નહોતું, તે ભારતની ટેકનોલોજીકલ મજબૂતી અને આત્મનિર્ભરતાનું જીવતું ઉદાહરણ છે. પાકિસ્તાને જ્યાં ડર ફેલાવાનો પ્રયાસ કર્યો, ત્યાં ભારતે શાંતિ અને સુરક્ષા માટે દૃઢ વલણ દાખવ્યું.
આ અભિયાનથી ભારતને માત્ર પ્રૌદ્યોગિકી લાભ નહોતો, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે પણ પોતાનું મહત્વ વધુ મજબૂત કર્યું છે.
